Ο Μάιος είναι ο μήνας που πραγματοποιούνται
τα περισσότερα αθηναϊκά φεστιβάλ των τελευταίων ετών. Το Comicdom con αποτελεί
μια από τις εκδηλώσεις που τα τελευταία χρόνια έχει συνδεθεί με τον τελευταίο
μήνα της άνοιξης. Φέτος, ίσως λόγω των επερχόμενων μεγάλων συναυλιών, τα
περισσότερα μαγιάτικα φεστιβάλ έχουν ήδη ολοκληρωθεί. Το εικοστό
Comicdomcon ήταν ένα από τα τελευταία εξ
αυτών.
Ως χώρος διεξαγωγής του Comicdom con έχει
καθιερωθεί τα τελευταία χρόνια η Τεχνόπολις του δήμου Αθηναίων στο Γκάζι. Το
περιβάλλον είναι αναμφίβολα ευνοϊκό για εαρινές εκδηλώσεις γιατί προσφέρει την
δυνατότητα να απλωθούν τα τραπέζια των δημιουργών και τα περίπτερα των
καταστημάτων σε εσωτερικούς και εξωτερικούς χώρους, δίπλα σε παιδικές χαρές για
τους μικρούς και χώρους ανάπαυσης για τους μεγάλους.
Η προσέλευση ήταν και φέτος μεγάλη. Αν και το
Σάββατο η βροχή, που διήρκεσε από το μεσημέρι μέχρι αργά το απόγευμα, προκάλεσε
ορισμένα προβλήματα. Εκθέτες έδωσαν μάχη να προστατεύσουν τα τεύχη και τα
υπόλοιπα προϊόντα των περιπτέρων τους από τις ριπές της βροχής ενώ η κίνηση των
επισκεπτών μειώθηκε εμφανώς. Ωστόσο, την Κυριακή, όταν ο καιρός έγινε πάλι
ανοιξιάτικος, οι επισκέπτες πλημμύρισαν τους χώρους της εκδήλωσης.
Όπως έχουμε γράψει και στο παρελθόν το
Comidom con αποτελεί μια εκδήλωση διαμορφωμένη με καθαρά αμερικανικό σκεπτικό.
Δεν πρέπει να περιμένουν οι επισκέπτες ότι εισέρχονται σε μια εκδήλωση που αποπνέει
μια κάποια διανοητική δυναμική, μολονότι εστιάζει σε λογοτεχνία και τέχνη. Όλα
έχουν την αίσθηση της αγοράς, παντού επικρατεί το μάρκετινγκ. Ενώ και η
τεράστια προσέλευση των επισκεπτών προκαλεί τέτοια μαζική συμφόρηση που
προϋποθέτει μεγάλη υπομονή για τον βιβλιόφιλο, ο οποίος θέλει να ψάξει με
σοβαρότητα και ησυχία στους πάγκους και τα περίπτερα. Το κέντρο βάρους της
εκδήλωσης ανιχνεύεται, μάλλον, κάπου ανάμεσα στο πάρτι και το παζάρι, παρά στην
ουσιαστική προσέγγιση των εικονογραφήσεων ως σχημάτων καλλιτεχνικής και
λογοτεχνικής δημιουργίας.
Έστω και υπό αυτούς τους όρους, πάντως, όσοι
είχαμε την υπομονή να κινηθούμε ανάμεσα στην λαοθάλασσα των nerd εφήβων και να
αντιπαρέλθουμε με εορταστική διάθεση την αποπνικτική ατμόσφαιρα της μαζικής
συγκέντρωσης επισκεπτών, μπορέσαμε να ανιχνεύσουμε ενδιαφέρουσες προτάσεις στα
τραπέζια των δημιουργών, να συναντήσουμε παλιούς γνωστούς καλλιτέχνες, όπως οι
Malk, Πάνος Τσαούσης και άλλοι, καθώς και να ανταλλάξουμε απόψεις με ορισμένους
σοβαρούς ανθρώπους. Στις φωτογραφίες που συνοδεύουν αυτό το άρθρο και
περιλαμβανουν σκίτσα ή τεύχη φαίνονται οι δουλειές των underground καλλιτεχνών
που ξεχωρίσαμε.
Εκείνο που σαφώς απογοητεύει είναι η ποιότητα
μεγάλου μέρους των επισκεπτών. Μπορεί να ακούγεται επαναλαμβανόμενα γκρινιάρικο
αυτό το συμπέρασμα. Δυστυχώς, όμως, αντανακλά την πραγματικότητα. Κάποτε, στα
χρόνια που οι γονείς μας ήταν έφηβοι, διάβαζε comics όλη η ελληνική νεολαία.
Κάποτε, όταν εμείς ήμασταν παιδιά, διάβαζαν comics όλοι οι μαθητές της Ελλάδος.
Μέχρι την δεκαετία του ’80 τα περιοδικά με τις εικονογραφημένες ιστορίες
αποτελούσαν τον μαγικό θησαυρό που λαχταρούσαμε όλοι, σχεδόν, οι πιτσιρικάδες
να προμηθευτούμε από τα περίπτερα και τα καταστήματα ψιλικών ειδών. Και,
μάλιστα, για παραπάνω από μια ημέρες της εδομάδας. Κάθε μέρα κυκλοφορούσε και
ένα έντυπο. Την Τετάρτη ο Μπλεκ, την Τρίτη ο Μικρός Ιππότης, άλλες μέρες η
Περιπέτεια, η Βαβούρα, το Κράνος, το Αγόρι κλπ. Κατά την δεκαετία του ’90 η
κατάρα της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης ισοπέδωσε τον χώρο των comics. Τα
τηλεοπτικά ΜΜΕ, που εκείνη την δεκεατία διαμόρφωναν με ισοπεδωτική δυναμική την
μαζική λαϊκή κουλτούρα της χώρας μας, κατέστησαν την ραφνιαρισμένη εκπόρνευση
του φιλελεύθερου life style λαϊκό θρήσκευμα. Ο πυρήνας της παιδικότητας έπρεπε
να σβήσει και τα παιδιά να γίνουν αντίγραφα των βαλκανολίμπεραλ ενηλίκων.
Μαθητές του δημοτικού έμαθαν να ονειρεύονται ότι κάποτε θα μεγάλωναν για να
ζήσουν το όνειρο του χρήματος, του sex και του life style. Ποιος είχε χρόνο για
χάσιμο με φανταστικούς εικονογραφημένους ήρωες; Ο χρόνος είχε γίνει χρήμα στην
νεοφιλελεύθερη λοβοτομή του Greek Psycho.
Εκείνη την περίοδο τα comics έγιναν ανάγνωσμα
ενός περιορισμένου κοινού φανατικών. Συνήθως, των τελευταίων ροκάδων ή
χεβυμεταλλάδων. Αλλά και όχι μόνο. Πάντως, η ανθρωπογεωγραφία του ανανγνωστικού
κοινού είχε αλλάξει. Οι αναγνώστες είχαν περιοριστεί, οι ελληνικές εταιρείες
είχαν χρεωκοπήσει, οι αμερικανικές εταιρείες ειχαν αρχίσει να διεισδύουν στην
ελληνική αγορά, προετοιμάζοντας την μονοπώλησή της μέσω των εξειδικευμένων
comicshops που ξεφύτρωναν, και ο σκληρός πυρήνας των Ελλήνων αναγνωστών που
απέμεινε να διαβάζει comics ήταν συγκροτημένος από εκείνους που τότε συνέθεταν
κυρίως το κοινό του rock/heavy metal. Οι παλαιότεροι, ίσως, θυμούνται τα
εγκαίνια του comicshop Caboom στο Παγκράτι ή το κατάστημα του ίδιου ιδιοκτήτη
στην Καλλιθέα, κάπου στα μισά της δεκαετίας του 2000. Μπαίναμε μέσα και
αισθανόμασταν ότι βρισκόμασταν στο Gagarin. Αλλά, δυστυχώς, ούτε αυτή η συνθήκη
σταθεροποιήθηκε για πολύ. Η δεκαετία του 2010, η δεκαετία των μνημονίων, με τον
ισοπεδωτικό δυτικισμό της, έκανε το κοινό των ανανγνωστών της λογοτεχνίας του
φανταστικού, των comics, ακόμη και του heavy metal σε κάποιο βαθμό, αυτό που
είναι σήμερα. Ένα μίγμα από ό,τι πιο παρδαλό και γελοίο woke μπορεί να
συνατήσει κανείς στην Ελλάδα, με μπόλικες δόσεις ατόμων που υπό άλλες συνθήκες
ίσως και να ήταν έγκλειστα σε ιδρύματα ψυχικής φροντίδας.
Για τους woke δεν θα σχολιαστεί κάτι
περαιτέρω. Το έχουμε κάνει στο παρελθόν. Έχει νόημα, όμως, μια σύντομη αναφορά
στον μεγάλο αριθμό τύπων, οι οποίοι βρίσκονται στα όρια της διανοητικής
διαταραχής και βρίσκουν καταφύγιο στην λογοτεχνία του φανταστικού ή στα comics.
Τους ακόυσαμε στο Comicondom να συζητούν με τους δημιουργούς, τους βλέπουμε
κάθε εβδομάδα στα comicshops και στα περίπτερα που διανέμουν εικονογραφημενα
έντυπα. Είναι, πράγματι, εντυπωσιακό το ότι η λογοτεχνία και η τέχνη που κάποτε
θεωρούνταν ακραία λαϊκές και απευθυνόμενες σε κοινά ανθρώπων όπως εκείνα των
έφηβων γηπεδόβιων και χεβυμεταλλάδων, έγιναν σταδιακά καταφύγια των ημίτρελων
και των προβληματικών. Των φοβικών και των καρπαζοεισπρακτόρων. Είναι κι αυτή
μια από τις αλλοκοτιές της μεταμοντέρνας νεωτερικότητας. Ο εξουσιαστικός
φιλελευθερισμός φαίνεται ότι στοχεύει όλα εκείνα τα πεδία σκέψης, δημιουργίας
και κοινωνικής αλληλόδρασης, στα οποία μπορεί να ανθίσει ο Ρομαντισμός
γεννώντας σχήματα πολιτισμού που θα υπερβαίνουν την κατεστημένη παρακμή.
Απώτερος σκοπός του εξουσιαστικού φιλελευθερισμού να αλλοιώσει την ουσία τους
και να αντιστέψει τον διανοητικό προσανατολισμό τους. Η μεταμοντέρνα
νεωτερικότητα κλέβει τους ρομαντικούς πνευματικούς καρπούς και τους πουλά για
καύσιμη ύλη.
Όπως και να έχει, με όλα αυτά να συμβαίνουν,
αν οι τελευταίοι ρομαντικοί έχουμε συνειδητοποιήσει ότι αυτός είναι ο κόσμος
της εποχής μας και είμαστε σε θέση να διαχειριστούμε ψυχικά τις διακρίσεις που
οφείλουμε να κάνουμε, μπορούμε να δώσουμε ουσιαστικό περιεχόμενο ακόμη και σε
βόλτες ανάμεσα στους πάγκους εκθέσεων όπως το Comicdom con.
Σχόλια:
Οι προσωπικές εμπειρίες με άτομα της «κοινότητας» των κόμικ και του φανταστικού στην Ελλάδα είναι πάρα πολλές για να μπορούν να άπαριθμηθούν μία προς μία. Άτομα με σοβαρότατα προβλήματα επικοινωνίας και βαρύτατες μορφές αυτισμού, ψυχικά διαταραγμένοι μεσήλικες, άτομα που δεν μπορούσαν να κρατήσουν οπτική επαφή με τον σύνομιλητή τους (ο συγκεκριμένος μάλιστα ήταν και ψυχίατρος!!), άνθρωποι οι οποίοι εμφανώς έρχονταν σε αυτές τις βεγγέρες για να κοινωνικοποιηθούν καθώς ήταν αδύνατο να αναπτύξουν φιλίες ή έστω να βγουν από το σπίτι τους(!!), woke λίμπεραλ κοριτσάκια που έψαχναν απεγνωσμένα γαμπρό, υλιστές, άντιθεϊστές, αγενείς και αντικοινωνικοί εξυπνάκηδες, άνθρωποι οι οποίοι δεν διάβαζαν βιβλία της λογοτεχνίας του φανταστικού (!!) και ό,τι άλλο μπορεί να βάλει ανθρώπου νους.
Ας μην λησμονούμε και τα άτομα τα οποία έρχονται σε απίστευτα άβολη θέση με την θρησκευτικότητα του Αγγλικανού Κ. Σ. Λιούις και του Καθολικού Τόλκιν, όπως και με τις πολιτικές πεποιθήσεις του Έντγκαρ Ράις Μπάροουζ. Άτομα τα οποία σε συζητήσεις γύρω από το φανταστικό, όπως και τις περιόδους του Μεσαίωνα, καθυβρίζουν τις παραπάνω, θεωρώντας τες περιόδους διαπλοκής (μεταφέρω verbatim τα παραπάνω από «θιασώτες» της κοινότητας του φανταστικού!) διαβάζοντας όμως, ταυτόχρονα, βιβλία όπου ο άξονας της κεντρικής τους ιστορίας διαδραματίζεται εντός ενός εναλλακτικού πλαισίου αυτών των περιόδων!! Και όλα αυτά ενώ – υποτίθεται - ότι αυτοί οι άνθρωποι αγαπούν το «φανταστικό» και διαβάζουν για «κόσμους» που βρίθουν μεταφυσικής, αλλά και παραφυσικών φαινομένων. Κόσμων όπου, συνήθως, οι κεντρικοί πρωταγωνιστές χωρίζονται αυστηρά σε καλούς και κακούς. Μάλιστα, πολλές φορές οι κακοί των ιστοριών είναι μέχρι και παραμορφωμένοι, με την εξωτερική τους ασχήμια να προϊδεάζει τον αναγνώστη περί της εσωτερικής τους – με πιο χαρακτηριστικό το παράδειγμα των Ορκς του Τόλκιν, ή τον χαρακτήρα του Εφιάλτη του Φρανκ Μίλερ.
(Συνεχίζεται)
Και μέσα σε όλη αυτή την κατάσταση υπάρχουν και πολλοί «συγγραφείς» ρε παιδιά. Σε αυτόν τον «χώρο» (ακόμη ένας, μόνον κατ’ όνομα, «χώρος»), παράγουμε περισσότερους «συγγραφείς» από ότι μπορούμε να καταναλώσουμε. Βάζει κάποιο «μπουμπούκι» στο ChatGPT εντολές για την «συγγραφή» ενός βιβλίου φαντασίας, το ρωτάει για το ποια ονόματα να χρησιμοποιήσει για τους χαρακτήρες του (μην χρειαστεί και κάνει ο ίδιος κάποια φιλολογική έρευνα και «χάσει χρόνο») και μετά συμπληρώνει τα κενά που του αφήνει η Τεχνητή Νοημοσύνη. Ακόμη μία περίπτωση αντιγραφής των μεθόδων των Αμερικανών «συγγραφέων» - οι οποίοι θέλουν διακαώς όλη την δόξα του συγγραφέα, χωρίς τον ατελείωτο κόπο που χρειάζεται μία τέτοια διαδικασία. Ο Τόλκιν, κατά την διάρκεια της ζωής του, θεώρησε ότι θα έπρεπε να εκδοθούν μόνο τέσσερα βιβλία του – εντός αυτών δεν είναι, ας πούμε, το Σιλμαρίλλιον το οποίο και εκδόθηκε posthumously, από τον γιο του Κρίστοφερ. Αλλά οι Έλληνες «συγγραφείς» του φανταστικού εκδίδουν ένα βιβλίο ανά ένα έτος. Τόση φαντασία ρε παιδιά; Τόσες καλές πένες, σε μία τόσο μικρή χώρα, και όλα αυτά, με τα αισθητικά ερεθίσματα των απαισίων μεγαλουπόλεών μας; Εντός των συγκεκριμένων συνθηκών, μάλλον, η συγγραφή επιστημονικής φαντασίας και δυστοπικών θρίλερ θα ήταν πιο κατανοητή. Με λίγα λόγια, η κατάσταση θα ήταν τραγική εάν δεν ήταν γελοία.
Κάποτε πρέπει η νεότερη γενιά να καταλάβει ότι οι χάρτινοι ήρωες της εφηβείας μας, όπως και οι ήρωες της λογοτεχνίας του φανταστικού που θα μας συντροφεύουν για πάντα, δεν ανήκουν στον Φιλελεύθερο κατιμά – Αριστερών και Δεξιών αποχρώσεων. Οι παραπάνω κλέβουν τον λογοτεχνικό και αισθητικό πολιτισμό των Ρομαντικών και τον έργαλειοποιούν εναντίον τους. Άραγε θα μπορέσει ποτέ να υπάρξει κάποια κινητοποίηση;
Η Καρυστιανού είναι πιο κοντά στην ηλικία σου, εμφανήσιμη γυναίκα, σε ένα λαϊκό κόμμα που δέχεται τους πάντες. Αν έπαιζες έξυπνα μπορεί και να γινόσουν βουλευτής στα ογδόντα σου, παίρνοντας την εκδίκηση της ολικής ανατροπής που ονειρεύεσαι από τον ΝΓΜ.
Αντί να κινηθείς με σοφία προς αυτή την επιλογή ήθελες σαλιαρίσματα με το μποτοξάτο. Κάτσε πάλι στον άξονα τώρα.
Αν περάσουμε τελικό θέλω να γλεντήσω το δίχτυ της βασίλισσας με είκοσι πόντους.
Με την Βαλένθια θα είναι δύσκολο γιατί παίζουν επιθετικό μπάσκετ σαν εμάς.
Στην ακόλουθη εκπομπή μπορείτε να ακούσετε μια σύντομη ανασκόπηση των σημαντικότερων γεγονότων της εβδομάδας, μέσα από το Εθνικοκοινωνικό βλέμμα.
Όχι μόνο τι συνέβη αλλά και τι σημαίνει πραγματικά για την κοινωνία, τον εργαζόμενο άνθρωπο, την εθνική αξιοπρέπεια και το μέλλον του τόπου:
https://youtube.com/watch?v=_0Dm6u7ionY
Παρακαλούμε δώστε μία ευκαιρία στην προσπάθειά μας.
Αν θέλετε ακούστε το επεισόδιο και πείτε μας μια γνώμη. Είμαστε ανοιχτοί σε σχόλια και παρατηρήσεις.
Κατά τα άλλα, συμφωνώ απόλυτα σε ό,τι γράφει ο Αχιλλέας για τον γενικότερο "χώρο" και τις ψυχικές νόσους των ατόμων που κινούνται σε αυτόν.
Όλοι μιλούν για αυτά όταν επιθυμούν την ανισυστημική ψήφο. Ακόμη και οι πλέον κρυφοσυστημικοί. Θυμίσου τι έλεγε το σκουπίδι ο Τραμπ κάποτε.
"Είναι δυνατόν ένα τέτοιο κόμμα (εκτός αν εξυπηρετεί άλλο σκοπό) να επιτραπεί να κυβερνήσει στο προτεκτοράτο του τραμπ, της Φον Ντερ Λαιεν και κυριως του Μπιμπι; "
Δεν θα πάρει τέτοια ποσοστά, κατά πάσα πιθανότητα. Θα είναι ένα ακόμη κόμμα της, άνευ ιδεολογίας, υποτιθέμενα αντισυστημικής αντιπολίτευσης. Για λίγα χρόνια. Βαλβίδα εκτόνωσης. Όπως τόσα άλλα που έχουν περάσει.
Αν ο Τραμπ και ο Νετανιάχου χαλαρώσουν την αντιπαράθεση με τον Πούτιν, τότε μπορεί να επιβιώσει λίγο περισσότερο. Δύσκολο, όμως.
Που είναι οι Ρομαντικοί dr Μαμούτο;